Na de ontstane discussie over Euthanasie

Fons Captijn
Fons Captijn is pastor in Velsen. Hij is actief voor de werkgroep identiteit en Zingeving
van de KBO - Afdeling Noord-Holland


Vrije wil

Beste vrienden,
Het is alweer een tijd geleden, dat ik door een huisarts werd gevraagd om naar
een patiënte van hem te gaan. Ik kende haar niet, maar ze wilde nog met iemand
uit het pastoraat spreken, voordat ze zou gaan overlijden als gevolg van euthanasie.

Toen ik op de afgesproken dag en tijd bij haar en haar echtgenoot thuiskwam,
vertelde ze mij, zittend op de rand van haar bed, dat ze de volgende dag zou ovelijden.
Met de dokter had ze dat goed overlegd. Ze had er vrede mee, al was het
voor haar heel erg moeilijk om haar man en haar kinderen los te gaan laten.
Maar dit was voor haar absoluut geen leven meer. En een toekomstperspectief
was er voor haar ook niet meer.
„Ik kijk er naar uit, dat ik morgen sterven mag”, zei ze. „Maar ik ben ooit gelovig
opgevoed, al doe ik er al heel lang niets meer aan. Ik wil graag van u weten
of - als ik morgen ‘boven’ kom - er geen oorlog uit gaat breken tussen God en
mij”.
Haar vraag leidde tot een intens en eerlijk gesprek tussen het echtpaar, met de
armen om elkaars schouders geslagen, en mijzelf. Precies weten doe ik het niet
meer. Maar ik heb geprobeerd om hun en mezelf duidelijk te maken, dat ik ervan
overtuigd ben, dat wij mensen door God van een vrije wil zijn voorzien. Dat
die vrije wil een goddelijke eigenschap is en dat God zelf daar niet aan zal tornen.
Welke beslissing wij in ons leven ook zullen nemen. Op die manier is onze
wil Gods wil. Hij zal ons niet straffen voor de keuzes die wij maken op grond
van de van hem ontvangen vrije wil.
En tot slot van ons gesprek heb ik haar gezegd, dat ik geloof, dat God haar zal
op staan wachten om haar welkom te heten. „Dat wilde ik graag weten”, beëindigde
zij het gesprek. Ze was moe.
Een paar dagen later las ik in de krant dat ze was overleden.
Vrienden, euthanasie, lijden aan het leven en de ervaring dat
je leven helemaal voltooid is, zijn thema’s die de afgelopen
tijd veel stof doen opwaaien. Op alle denkbare manieren
wordt geprobeerd enig licht op deze kwestie te werpen. Maar
ik heb de indruk dat we daar met elkaar niet echt in slagen. Er
zijn teveel kanten van waaruit je deze kwestie kunt benaderen.
Misschien dat de ‘vrije wil’ een beetje kan bijdragen aan wat
verheldering in deze.
Wat mezelf betreft ik leef vanuit de gedachte, dat wij mensen in wezen niet kunnen
sterven. Alleen ons lichaam, dat is de vorm waarin we aan onszelf en aan
elkaar verschijnen, sterft op een dag. Maar ons ‘wezen’ is er volgens mij altijd al
geweest en zal er ook altijd zijn. Als wij sterven zullen wij enkel van vorm veranderen
en dan verder leven. Hoe dat weet ik niet. Maar ik vind het een uitdagende
gedachte.

Fons Captijn